X
تبلیغات
رایتل

مقالات دینی
از هر خرمنی خوشه ای

از نشانه های مریضی قلب این است که بنده برای آنچه خلق شده است از معرفت خداوند، محبتش، مشتاق بودن به دیدارش، توبه به سویش و دوری از تمام شهوات عذر و بهانه می آورد و آرزو و شهوتش را بر طاعت و بندگی و محبت خداوند جلو می اندازد

همانگونه که الله عزوجل می فرماید:﴿أَرَأَیْتَ مَنِ اتَّخَذَ إِلَهَهُ هَوَاهُ أَفَأَنْتَ تَکُونُ عَلَیْهِ وَکِیلاً[1]«آیا آن کس را  که هوای نفسش را خدای خود گرفته بود، ندیده ای، آیا تو نگهبان او هستی؟» بعضی از سلف گفته اند: او کسی است که هوای نفسش سوارش شده است. زندگی او در این دنیا زندگی چهارپایان است که در آن پروردگارش را نمی شناسد و از اوامر و نواهی خداوند دور می باشد. همانگونه که خداوند می فرماید:﴿یَتَمَتَّعُونَ وَیَأْکُلُونَ کَمَا تَأْکُلُ الْأَنْعَامُ وَالنَّارُ مَثْوىً لَهُمْ﴾[2]«بهره بر می گیرند و همانگونه که چهارپایان می خورند، می خورند و آتش جایگاه ایشان است.»

جزاء از جنس عمل است پس این زندگی با قلب مریض، زندگی ای نیست که خداوند آن را دوست داشته باشد و به آن راضی باشد همچنین آن مانند زندگی جامدات نیست که احساس نداشته باشند بلکه زندگی ای است که با نعمتهای خداوند در حال انجام معاصی می باشند در نتیجه او در آخرت زندگی ای نمی یابد که در آن راحت باشد و نمی میرد که درد و الم از او روی برتابد پس نه می میرد و نه زنده می شود بلکه درد و نارحتی او ابدی است:﴿یَتَجَرَّعُهُ وَلا یَکَادُ یُسِیغُهُ وَیَأْتِیهِ الْمَوْتُ مِنْ کُلِّ مَکَانٍ وَمَا هُوَ بِمَیِّتٍ وَمِنْ وَرَائِهِ عَذَابٌ غَلِیظٌ[3]«که آن را جرعه جرعه بنوشد و نتواند فرو برد، و مرگ از هر سو به سراغ او آید و او مردنی نیست، و عذابی سخت و سنگین در پیشاپیش خود دارد.»

و از نشانه های مریضی قلب این است که صاحب آن از جراحات گناه احساس درد نمی کند کما اینکه گفته شده:[وما لجرح بمیت إیلام](و برای زخمی که همراه با مردن است دردی نیست.) پس قلب سالم با انجام گناه دردمند می گردد و به سوی خداوند توبه می نماید و به سویش باز می گردد همانگونه که خداوند متعال می فرماید:﴿إِنَّ الَّذِینَ اتَّقَوْا إِذَا مَسَّهُمْ طَائِفٌ مِنَ الشَّیْطَانِ تَذَکَّرُوا فَإِذَا هُمْ مُبْصِرُونَ[4]«پرهیزگاران هرگاه خیالی شیطانی عارضشان شود، یاد [خدا] کنند، و بناگاه بینا شوند» و در وصف متقین می فرماید:﴿وَالَّذِینَ إِذَا فَعَلُوا فَاحِشَةً أَوْ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ ذَکَرُوا اللَّهَ فَاسْتَغْفَرُوا لِذُنُوبِهِمْ[5]«و کسانی که چون کار ناشایستی کردند یا بر خویشتن ستم روا داشتند خدای را یاد کنند و برای گناهانشان آمرزش خواهند» یعنی اینکه آنان عظمت الله عزوجل، وعده و عقابش را بیاد می آورند و برای ایشان آن استغفار است. کسی که قلبش مریض است هنگامی که مرتکب گناه می شود به دنبال آن گناه دیگری مرتکب می شود همانگونه که حسن بصری در تفسیر این سخن الله تعالی می فرماید:﴿کَلَّا بَلْ رَانَ عَلَى قُلُوبِهِمْ مَا کَانُوا یَکْسِبُونَ[6]«چنین نیست، بلکه آنچه کرده اند بر دلهایشان زنگار نهاده است» یعنی پشت سرهم گناه انجام می دهند تا آنجا که دیگر قلبشان کور می گردد اما قلب سلیم هرگاه گناهی انجام دهد به دنبال آن کار نیکی انجام می دهد و برای گناه توبه می نماید.

از نشانه های مریضی قلب این است که جهلش در مقابل حق دردمند نمی گردد در حالیکه قلب سلیم با ورود شبهات بر او دردمند می گردد و جهلش در مقابل حق و به وسیله عقائد باطل به درد می آید. جهل از بزرگترین مصیبتهایی است که قلبی که در آن حیات وجود دارد را به درد می آورد. بعضی از علما گفته اند:[ما عصى الله بذنب أقبح من الجهل ؟](آیا گناهی قبیحتر از جهل نسبت به خداوند وجود دارد؟) و به امام سهل گفته شد:[یا أبا محمد أی شیء أقبح من الجهل؟ قال " الجهل بالجهل " ،قیل : صدق لأنه یسد باب العلم بالکلیة](ای ابا محمد آیا چیزی قبیحتر از جهل وجود دارد؟ گفت: جهل نسبت به جهل. گفته شد: راست گفتی زیرا درِ علم را بکلی می بیندد.) گوینده می گوید:

وفی الجهل قبل الموت موت لأهله        وأجسامهم قبل القبور قبور
وأرواحهم فی وحشةٍ من جسومهم         ولیس لهم حتى النشور نشور

[و جهل قبل از مردن برای اهلش مرگ است و جسمهایشان قبل از اینکه به خاک سپرده شود مرده اند و روحهایشان در وحشتی از جسمهایشان هستند که برایشان در زندگی حیاتی نیست.]

و از نشانه های مریضی قلب این است که صاحب آن از غذاهای نافع دوری می کند و به سوی سمهای خطرناک می رود کما اینکه بیشتر مردم از شنیدن قرآن که الله عزوجل از آن خبر داده است اعراض می کنند. خداوند می فرماید:﴿وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآَنِ مَا هُوَ شِفَاءٌ وَرَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنِینَ﴾[7]«و از قرآن آنچه برای مومنان شفابخش و رحمت است نازل می کنیم» و به موسیقی گوش می دهند که دانه نفاق را در قلب می رویاند و شهوات را تحریک می کند و در آن از آنچه کفر به الله عزوجل است وجود دارد. پس بنده به سوی گناهی که دوست دارد و غضب الله عزوجل و رسول الله – صلی الله علیه و سلم- را به همراه دارد گام برمی دارد. پس گام برداشتن برای گناه باعث مریضی قلب و زیادشدن این مریضی می شود همانگونه که قلب سالم و سلیم دوست دارد آنچه که خدا و رسولش – صلی الله علیه وسلم- دوست دارند. الله تعالی می فرماید:﴿وَلَکِنَّ اللَّهَ حَبَّبَ إِلَیْکُمُ الْأِیمَانَ وَزَیَّنَهُ فِی قُلُوبِکُمْ وَکَرَّهَ إِلَیْکُمُ الْکُفْرَ وَالْفُسُوقَ وَالْعِصْیَانَ أُولَئِکَ هُمُ الرَّاشِدُونَ[8]«ولی خداوند ایمان را خوشایند شما قرار داد و آن را در دلهایتان آراست، و کفر و فسق و عصیان را برای شما ناخوشایند ساخت، اینانند که ره یافتگانند» و رسول الله - صلی الله علیه و سلم- می فرماید: ٭٭ذَاقَ طَعْمَ الْإِیمَانِ مَنْ رَضِیَ بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالْإِسْلَامِ دِینًا وَبِمُحَمَّدٍ نَبِیًّا٭٭[9](کسی حلاوت و شیرینی ایمان را چشیده که راضی باشد به اینکه الله پروردگار، اسلام دینش و محمد صلی الله علیه وسلم  پیامبرش باشد.) و می فرماید:٭٭لَا یُؤْمِنُ أَحَدُکُمْ حَتَّى أَکُونَ أَحَبَّ إِلَیْهِ من نفسه وَ وَلَدِهِ و الناس أجمعین٭٭[10](ایمان هیچکدام از شما کامل نیست تا اینکه مرا از خودتان، فرزندانتان و تمام مردم بیشتر دوست داشته باشید.)

و از نشانه های مریضی قلب این است که شخص دنیا را وطن خود بداند و به آن راضی باشد و در آن احساس امنیت نماید و احساس غریبی نکند و به آخرت امیدوار نباشد و برای آن سعی و تلاش ننماید اما قلب سالم بر خلاف قلب مریض به آخرت کوچ می کند پس ظاهرش را به مردم می بخشد و با باطنش با آنها مخالفت می نماید آنچه آنها در آن هستند را می بیند و آنها آنچه او در آن است را نمی بینند حالتش در دنیا همانگونه است که رسول الله – صلی الله علیه و سلم- می فرماید:٭٭ کُنْ فِی الدُّنْیَا کَأَنَّکَ غَرِیبٌ أَوْ عَابِرُ سَبِیلٍ٭٭[11](در دنیا آنگونه باش گویی که غریب یا مسافر هستی.)

و صلی الله علی نبینا محمد و علی آله و صحبه و سلم

نویسنده: شیخ احمد فرید

منابع:

 [1] فرقان 43

[2] محمد 12

[3] ابراهیم 17

[4] اعراف 201

[5] آل عمران 135

[6] مطففین 14

[7] اسراء 82

[8] حجرات 7

[9] مسلم و غیره

[10] بخاری و مسلم

[11] بخاری و غیره



نوشته شده در تاریخ جمعه 14 اسفند‌ماه سال 1388 توسط اسامه
bahar 20


وبلاگ استت